काठमाडौं : नेपालबाट जापानका लागि दक्ष जनशक्ति पठाउने ‘जिट्को’ कार्यक्रम नेपाली म्यानपावर कम्पनीहरूका लागि सम्भावनाको ढोका हो। तर अब यही ढोका फेरि खोल्न, म्यानपावर कम्पनीहरूले आफ्नो नवीकरण फिर्ता गर्नुपर्ने समय आएको छ। वैदेशिक रोजगार विभागले हालै जारी गरेको सूचनाले त्यसतर्फ स्पष्ट संकेत गरेको छ।
जिट्को अन्तर्गत काम गर्न चाहनुहुन्छ भने सबै कागजातसहित आफ्नो कम्पनी नवीकरण गर्नुहोस्,- विभागले सूचना जारी गर्दै भनेको छ । सूचना औपचारिक भए पनि यसको प्रभाव भने गहिरो छ। नवीकरण नगर्ने म्यानपावर कम्पनीहरू जापान जाने बाटोबाटै च्युत हुने अवस्था आउन सक्ने विश्लेषण गरिएको छ ।
नेपालका लागि जापान अवसरको मुलुक हो – त्यो पनि सीप सिक्दै कमाउने खालको अवसर। ‘जिट्को’ जापानको प्रविधिमैत्री श्रम कार्यक्रम हो, जसले सीपयुक्त कामदारलाई पाँच वर्षसम्म जापानमा राख्न अनुमति दिन्छ। यसमार्फत नेपालका सयौं युवाले भाषा, सीप र अनुशासन सिक्दै आफ्नो भविष्य बनाउँदै आएका छन्। तर यसलाई अगाडि बढाउने म्यानपावर कम्पनीहरूले पनि अब सजग हुनुपर्ने भएको छ। विभागले भनेको छ -नवीकरण नगरिए सूचीबाट हटाइन्छ। सूचीबाट हटिनु भनेको जापान पठाउने अधिकार गुमाउनु हो। अनि त्यो अधिकार गुमाउनु भनेको कम्पनीको सबैभन्दा आकर्षक गन्तव्य गुमाउनु हो।
नवीकरणको प्रक्रिया सहज देखिए पनि कागजी प्रक्रिया भने झन्झटिलो छ । इजाजतपत्रको नवीकरण, कम्पनीको धितो कागजात, लेखा परीक्षण प्रतिवेदन, भौचरसहितको दस्तुर, आन्तरिक संरचनाको विवरण आदि अनिवार्य रूपमा बुझाउनुपर्ने हुन्छ।
यसमा ध्यान नदिने हो भने विभागले कम्पनीलाई ‘जिट्को’ सूचीबाट हटाउने जनाएको छ। त्यसको प्रभाव के हुन्छ भन्ने उदाहरण पहिले पनि देखिएको छ -धेरै कम्पनीले एकपटक अवसर गुमाउँदा दोहोर्याउन वर्षौं कुर्नुपरेको थियो।
जिट्को अन्तर्गत जाने श्रमिकहरूको संख्या र गुणस्तर नेपालकै छवि बनाउने कुरो हो। त्यसैले सम्बन्धित म्यानपावर कम्पनीहरूले समयमै दस्तुर तिरेर, कागजात संकलन गरेर विभागको ढोका ढकढक्याउनु पर्ने समय यही हो।



























